Άντρος Κυπριανού: Για τον αποχαρακτηρισμό της εκκλησιαστικής γης στην Γεροσκήπου

Δεν διαφωνώ με τον Αρχιεπίσκοπο ότι μπορούν να γίνουν αναπτύξεις σε αρχαιολογικούς χώρους που θα πρέπει να μεριμνηθεί, βέβαια, να προστατευτούν και να αναδειχθούν με τρόπο που να είναι προς όφελος και του αρχαιολογικού χώρου αλλά και της ανάπτυξης που θα γίνει. Βέβαια, θα πρέπει πρώτα να βρεθεί τι υπάρχει σε εκείνο τον αρχαιολογικό χώρο. Και αντιλαμβάνεστε ότι οι εκσκαφές που θα γίνουν με τις μπουλντόζες είναι πολύ διαφορετικές από τις εκσκαφές που κάνουν οι αρχαιολόγοι. Οι αρχαιολόγοι πραγματοποιούν πολύ πιο προσεκτικές εκσκαφές για να προστατεύσουν το ότι υπάρχει στο χώρο. Οι μπουλντόζες κάνουν πολύ διαφορετική δουλειά. Γι’ αυτό θα έπρεπε πρώτα και κύρια να αναδειχθεί τι υπάρχει στο χώρο και μετά να αποφασιστεί πως θα γίνει η ανάπτυξη έτσι ώστε να διαφυλαχθεί και το αρχαιολογικό μνημείο.

Εκείνο που εμείς επικρίνουμε σε αυτή την περίπτωση είναι ότι αν η υπόθεση αφορούσε τον όποιο απλό πολίτη, και υπάρχουν πολλές περιπτώσεις τέτοιες – στο παρελθόν όταν ήμουν Πρόεδρος της Επιτροπής Εσωτερικών της Βουλής πάρα πολλής κόσμος ερχόταν σε εμένα να παραπονεθεί ότι αντιμετώπιζε δυσκολίες γιατί στο κτήμα του είχαν βρεθεί αρχαιότητες, και έπρεπε να αναμένει υπομονετικά αρκετά χρόνια, μέχρι να τελειώσουν οι ανασκαφές και να αποφασιστεί πως θα αναπτυσσόταν ο συγκεκριμένος χώρος. Η ίδια η Βουλή των Αντιπροσώπων θα ανεγειρόταν στο λόφο δίπλα από την ΠΑΣΥΔΥ και δεν προχώρησε η κατασκευή του νέου κτηρίου της Βουλής και διότι βρέθηκαν αρχαία στον συγκεκριμένο χώρο. Γιατί λοιπόν να εξαιρείται η Εκκλησία από όλα αυτά στα οποία είναι υποχρεωμένοι οι υπόλοιποι να συμμορφώνονται.


Γίνεται επίκληση αναφοράς του συντάγματος

Μπορεί να απαιτείται η σύμφωνη γνώμη της Εκκλησίας με βάση το Σύνταγμα για να κηρυχθεί κάποιος χώρος σε αρχαιολογικό, αλλά αυτό δεν υποχρεώνει την Πολεοδομική Αρχή να εκδώσει άδεια για ανεγερθεί η οποιαδήποτε ανάπτυξη. Ξέρω ότι και άλλοι ξενοδόχοι στις περιοχές που ήθελαν να ανεγείρουν ξενοδοχεία είχαν βρει αρχαία. Περίμεναν υπομονετικά να τελειώσει το Τμήμα Αρχαιοτήτων. Να αποφασίσει για το τι είδους ευρήματα υπήρχαν εκεί και μετά να πάρουν τις άδειες τους και να προχωρούν. Και το θέμα είναι λοιπόν γιατί η Εκκλησία να εξαιρείται. Αυτό είναι που εμείς επισημαίνουμε.

Σε ότι αφορά τον Αρχιεπίσκοπο, θα τον κρίνει ο κόσμος για τον τρόπο που τοποθετείται. Εκείνο που καταγγέλλουμε κυρίως είναι την κυβέρνηση. Ενώ υπήρχε χαρακτηρισμός του συγκεκριμένου χώρου, ενώ το Τμήμα Αρχαιοτήτων επέμενε αρχικά ότι έτσι έπρεπε να παραμείνει ο χώρος για να διαπιστωθεί ποιες ήταν ακριβώς οι αρχαιότητες, το Υπουργικό Συμβούλιο με απόφαση του είπε ότι θα αποχαρακτηρίσει τον χώρο για να προχωρήσει η ανάπτυξη. Και μας είπαν επιβάλλεται να γίνονται οι αναπτύξεις και να προστατευτούν και τα αρχαιολογικά μνημεία. Επαναλαμβάνω, είναι ένα πράγμα να πάνε οι αρχαιολόγοι με τις αξίνες τους, και είναι άλλο οι μπουλντόζες.

Εσείς βλέπετε μια κίνηση της κυβέρνησης για να ικανοποιήσει την Εκκλησία

Δεν είναι η πρώτη φορά που υπάρχει αυτή η συνεργασία της κυβέρνησης αναστασιάδη με τον Αρχιεπίσκοπο, είναι σε πολλά ζητήματα. Έχουν φτάσει κοντά μας διάφορες άλλες καταγγελίες. Θα διερευνήσουμε εμείς πρώτα, γιατί δεν μας αρέσει να συμπεριφερόμαστε όπως άλλοι, να βγαίνουμε και να λέμε διάφορα πράγματα στον αέρα. Θα το διερευνήσουμε πρώτα και μετά θα εκφράσουμε άποψη για άλλες περιπτώσεις που ενδεχόμενα έχει τύχει ευνοϊκής μεταχείρισης η Αρχιεπισκοπή από τη σημερινή κυβέρνηση.

Προεδρικές Εκλογές – Κάποιες δημοσκοπήσεις που είδαν το φως της δημοσιότητας φέρουν τον Σταύρο Μαλά να μην περνά στο δεύτερο γύρο.

Οι δημοσκοπήσεις είναι χρήσιμες για να μπορεί ένας να αναλύει τα δεδομένα της συγκεκριμένης στιγμής. Έχουμε κάνει και εμείς δημοσκόπηση, η οποία διεξάγεται από ένα γραφείο με τεράστια εμπειρία σε αυτά τα ζητήματα, που δείχνει κάποια πράγματα διαφορετικά. Δεν έχει σημασία κατά την άποψη μου, δεν είναι αυτό το ζητούμενο. Οι δημοσκοπήσεις υπάρχουν για να ανατρέπονται. Ο κ. Αναστασιάδης ξεκίνησε την προεκλογική του εκστρατεία από τον Οκτώβρη του 2016, ο κ. Παπαδόπουλος από τον Γενάρη του 2017, εμείς ξεκινήσαμε πριν από δυο εβδομάδες. Επομένως εμείς από εδώ και στο εξής θα ανεβάζουμε ποσοστά, οι άλλοι ενδεχομένως να κατεβάζουν ποσοστά. Μην ξεχνάτε ότι και το ΕΛΑΜ θα έχει το δικό του υποψήφιο που θα επηρεάσει τις άλλες υποψηφιότητες, σίγουρα όχι την υποψηφιότητα Σταύρου Μαλά.

Αν κατέλθει και ο Πρύτανης θα επηρεάσει ενδεχομένως και τον κ. Μαλά

Δεν νομίζω. Εκτός και αν απορροφήσει κάποιους από τον Συναγερμό που ενδεχομένως να στρέφονταν στον Σταύρο Μαλά. Διαφορετικά δεν μπορεί να αποσπάσει ψήφους από το ΑΚΕΛ ο Πρύτανης.

Πρόσφατα ο Νικόλας Παπαδόπουλος δήλωσε ότι στο Β γύρο ψηφίζει για να μην εκλεγεί ο κ. Αναστασιάδης. Το ΑΚΕΛ θα πράξει το ίδιο;

Ξεκαθαρίζω ότι εμείς Αναστασιάδη δεν ψηφίσαμε ποτέ. Ούτε και τώρα ψηφίζουμε Αναστασιάδη. Ούτε πρώτο ούτε δεύτερο γύρο. Θα ψηφίσουμε και πρώτο και δεύτερο γύρο τον Σταύρο Μαλά. Θα είναι εκεί. Δεν έχω αμφιβολία για τούτο.

Είχαμε ψες εδώ τον κ Παπαδόπουλο που έκανε λόγο για τους κοινούς αγώνες με την Αριστερά απευθυνόμενος στον κόσμο του ΑΚΕΛ.

Εγώ θα συμφωνήσω ότι το ΑΚΕΛ με το ΔΗΚΟ έχουν πάρα πολλούς κοινούς αγώνες. Υπερασπιστήκαμε μαζί τη δημοκρατία. Υπερασπιστήκαμε μαζί τα συμφέροντα του Κυπριακού λαού. Υπερασπιστήκαμε μαζί την πατρίδα μας την κρίσιμη ώρα της εισβολής και συνεργαστήκαμε σε πάρα πολλές εκλογικές αναμετρήσεις με το ΔΗΚΟ και τον κόσμο του, αυτό είναι αλήθεια. Με εκείνον με τον οποίο δεν συνεργαστήκαμε μέχρι σήμερα είναι τον Νικόλα Παπαδόπουλο. Από τότε που ο Νικόλας Παπαδόπουλος έχει αναλάβει την ηγεσία του ΔΗΚΟ, δεν δέχτηκε καν να συζητήσει με το ΑΚΕΛ. Θέλω να υπενθυμίσω τι έγινε στο θέμα της Προεδρίας της Βουλής. Αποφάσισε μονομερώς ότι θα στηρίξει τον κ. Σιζόπουλο και όταν επικοινώνησα μαζί του μου είπε “πήραμε τις αποφάσεις μας, δεν θέλουμε να συζητήσουμε με το ΑΚΕΛ για την Προεδρία της Βουλής». Για την Προεδρία της Δημοκρατίας και πάλι, πήραν τις αποφάσεις τους και δεν ήθελαν να συζητήσουν μαζί με το ΑΚΕΛ για το ενδεχόμενο να υπάρξει κάποια συνεργασία. Έλεγαν μάλιστα στα πηγαδάκια, ότι «το ΑΚΕΛ δεν έχει επιλογή και θα το υποχρεώσουμε να συρθεί να υποστηρίξει την υποψηφιότητα Νικόλα Παπαδόπουλου». Να πω στον Νικόλα Παπαδόπουλο ότι ο κόσμος του ΑΚΕΛ είναι πολύ περήφανος. Ενώ εκτιμά και σέβεται τον κόσμο του ΔΗΚΟ, την ίδια στιγμή εκείνους που τον πολέμησαν και εξακολουθούν να τον πολεμούν, εκείνους που επιχειρούν να τον απαξιώσουν, δεν θα τους σεβαστεί.

Το δεύτερο που θέλω να πω είναι ότι από τότε που έχει αναλάβει την προεδρία του ΔΗΚΟ ο κ Παπαδόπουλος έχει αλλάξει η προσέγγιση του κόμματος στο κυπριακό. Οι θέσεις που υποστηρίζει σήμερα ο Νικόλας Παπαδόπουλος δεν έχουν καμιά απολύτως σχέση με τις διαχρονικές θέσεις που υποστήριζε το ΔΗΚΟ. Η λεγόμενη νέα στρατηγική είναι κατά την άποψη μου καταστροφική και επικίνδυνη σε ότι αφορά την προοπτική του Κυπριακού. Είναι αντικειμενικά πολύ δύσκολα τα πράγματα στο Κυπριακό. Αν υλοποιηθεί μια τέτοια στρατηγική, όχι μόνο θα παραμείνουν δύσκολα, αλλά θα κλείσουν όλες οι πόρτες.

Αλλά και στα ζητήματα της οικονομίας. Ήταν χέρι με χέρι με τον κύριο Αβέρωφ Νεοφύτου ο Νικόλας Παπαδόπουλος όλα αυτά τα χρόνια. Ακόμα και σήμερα εξακολουθεί να είναι χέρι με χέρι με τον κ. Νεοφύτου. Πως απευθύνεται λοιπόν στο ΑΚΕΛ και στον κόσμο του;

Το αντεπιχείρημα του ήταν ότι και ο Άντρος Κυπριανού ψήφιζε μαζί με τον Αβέρωφ Νεοφύτου μνημονιακά νομοσχέδια πριν το μνημόνιο.

Θέλω να υπενθυμίσω ότι τότε, επί διακυβέρνησης Δημήτρη Χριστόφια, ενώ η κυβέρνηση κατέθετε νομοσχέδια για τον πλούτο δεν επιτράπηκε να συζητηθούν στη Βουλή των αντιπροσώπων, νομοσχέδια που στόχευαν να αυξήσουν τα έσοδα του κράτους στην προσπάθεια να αποφύγουμε την ένταξη σε μνημόνιο, ο Νικόλας Παπαδόπουλος και ο Αβέρωφ Νεοφύτου λειτούργησαν με τρόπο που ουσιαστικά κατέστησαν μονόδρομο την ένταξη σε μνημόνιο. Και η μεγάλη τραπεζική κρίση που ακολούθησε στη συνέχεια δεν άφησε επιλογές στην Κυπριακή Δημοκρατία. Τότε ομόφωνα ψηφήσαμε εκείνα τα μέτρα στη Βουλή. Και υποχρεώθηκε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο Όλι Ρεν, ο τότε αρμόδιος Επίτροπος, να στείλει επιστολή προς τον Κίκη Καζαμία και να του πει ότι «αφαιρέσαμε την Κύπρο από τις χώρες που πρέπει να ενταχθούν σε μνημόνιο». Και ο μόνος λόγος που οδηγηθήκαμε μετά τον Γενάρη του 2012 σε μνημόνιο, ήταν η μεγάλη τραπεζική κρίση που ξέσπασε τον Απρίλιο της ίδιας χρονιάς.

Κυπριακό – Ήσασταν ενήμεροι για την κίνηση της κυβέρνησης με την αποστολή επιστολής προς τον ΓΓ του ΟΗΕ. Συμφωνείτε;

Δεν είμαστε ενήμεροι, δεν μας λέχθηκε κάτι τέτοιο. Τα τελευταία 4 χρόνια, αυτά που λέτε ότι συμπεριέλαβε στην επιστολή της η κυβέρνηση – εγώ δεν έχω δει αυτή την επιστολή – εγώ τα συμπεριλαμβάνω σε ομιλίες μου. Δηλαδή την αγωνία μας για την αφομοίωση των κατεχομένων από την Τουρκία. Αυτός ήταν και ένας από τους λόγους που λέγαμε στον κ. Αναστασιάδη ότι με πολλή σοβαρότητα και υπευθυνότητα έπρεπε να διαπραγματευτεί στο κυπριακό και όχι με σκοπιμότητες που φλέρταραν με την ιδέα των Προεδρικών Εκλογών αντί με την επίλυση στο κυπριακό. Η επιστολή που αποστέλλεται είναι σωστή, πολύ αργοπορημένη και κυρίως, έπρεπε αυτά που συμπεριλαμβάνει στην επιστολή του ο κ. Αναστασιάδης να τα είχε λάβει υπόψη του όταν συζητούσε στο Κρανς Μοντανά. Διότι έπρεπε να αναμένει ότι η κατάσταση θα επιδεινωνόταν μετά από το Κρανς Μοντανά. Γιατί τα λέω αυτά; Τα έλεγα και τότε. Για να ασκήσω πίεση στον κ. Αναστασιάδη να αποδεχτεί λύση με παραμονή εγγυήσεων και επεμβατικών δικαιωμάτων; Ένας δέχτηκε λύση με την παραμονή εγγυήσεων και επεμβατικών δικαιωμάτων, ο Νίκος Αναστασιάδης του 2004. Ο λόγος που λέγαμε αυτά τα πράγματα και ασκούσαμε πίεση ήταν γιατί έπρεπε να αξιοποιήσει την ευκαιρία να καταργηθούν τα εγγυητικά και επεμβατικά δικαιώματα από την πρώτη στιγμή. Και ο ΓΓ, ο κ. Γκουτέρες, έδωσε αυτή τη δυνατότητα στον κ. Αναστασιάδη. Να καταργήσει τα εγγυητικά και επεμβατικά δικαιώματα από την πρώτη στιγμή. Δεν την αξιοποίησε αυτή τη δυνατότητα ο κ. Αναστασιάδης και είναι για αυτό που του ασκούμε κριτική και όχι για το αντίθετο που επιχειρεί να πείσει τον κυπριακό λαό.

Ένα σχόλιο σας για την θέση του κ Παπαδόπουλου ότι πρέπει να προχωρήσουμε με δέσμη αντιμέτρων για να αντιμετωπίσουμε τους δασμούς που έβαλαν οι Τουρκοκύπριοι για τους εγκλωβισμένους. Ο κ Λιλλήκας είπε κάτι παρόμοιο.

Δεν με εκπλήττει. Ξέρετε αυτοί που εφαρμόζουν τα μέτρα στα κατεχόμενα είναι οι ομοϊδεάτες του κ. Παπαδόπουλου και του κ. Λιλλήκα. Λέω ομοϊδεάτες με την έννοια ότι και εκείνοι έχουν την αντίληψη ότι πρέπει να σκληρύνουμε τη στάση μας έναντι των Ε/κ γιατί ούτε ο κ Οσγκιουργκούν, ούτε ο Σερντάρ Ντεκτάς και πολύ περισσότερο ούτε ο κ Ερτογούρογλου, θέλουν λύση Ομοσπονδίας. Δεν θέλουν λύση στο κυπριακό. Για μένα αυτό το πράγμα είναι ξεκάθαρο. Και προκαλούν ένταση στη σχέση τους με τους Ε/κ. Αν τους ακολουθήσουμε σε αυτό το παιχνίδι, ουσιαστικά θα τους διευκολύνουμε στο να περάσουν τα μηνύματα τους. Ο ΓΓ στην Έκθεση του, πέραν από αυτά που επισημαίνει, ότι χάθηκε μια ιστορική ευκαιρία στο Κρανς Μοντανά, ότι δεν υπήρχε η πολιτική βούληση από τον κ. Αναστασιάδη και τον κ. Ακκιντζί, ότι η Τουρκία διαδραμάτισε θετικό ρόλο κατά την άποψη του εκεί, λέει και κάτι άλλο. Ότι αν θέλουμε να μείνει ανοικτή η προοπτική για επίλυση στο κυπριακό δεν θα πρέπει να προβούμε σε ενέργειες που θα οξύνουν περισσότερο την κατάσταση. Ότι, αντιθέτως, θα πρέπει να λειτουργήσουν οι δυο κοινότητες με τρόπο που να οικοδομεί και όχι να κατεδαφίζει. Εμείς αυτό το ρόλο διαδραματίζουμε διαχρονικά. Εμείς θέλουμε να οικοδομούμε γέφυρες ειρήνης και επανένωσης και όχι να τις κατεδαφίζουμε.

Έχετε επαφές με Τ/κ κόμματα. Τι σας λένε για την κατάσταση;

Πολύ αρνητική. Υπάρχει πάρα πολλή απογοήτευση. Θεωρούν ότι ουσιαστικά το κυπριακό έχει λήξει. Προσπαθούμε να τους πείσουμε ότι δεν είναι έτσι τα πράγματα. Ότι πρέπει να αντισταθούμε σε αυτή την κατάσταση που θέλει την πατρίδα μας μόνιμα διαιρεμένη και ότι πρέπει να κρατήσουμε ζωντανή την ελπίδα για την επανένωση. Και το Ρεπουπλικανικό Τουρκικό Κόμμα και το Κόμμα Κοινοτικής Δημοκρατίας με τα οποία έχουμε στενές επαφές, έχουν αντιδράσει σε αυτές τις αποφάσεις του κ Οσγκιουργκούν και του κ Ντενκτάς.

Με τον κ. Ακκιντζί;

Δεν είχα συνάντηση με τον κ. Ακκιντζί. Βρεθήκαμε και κουβεντιάσαμε λίγο στη δεξίωση της αναχώρησης του κ. Άιντε.